Zaandam - Op 9 februari 1945, nu precies 65 jaar geleden, werden tien verzetsmannen op de loswal bij de Burcht in Zaandam gefusilleerd. Vandaag werden zij bij de plaquette aan de muur van Prins Hendrikkade 2 herdacht. Nabestaanden waren daarbij aanwezig en ook scholieren van de RK basisschool St. Willibrord omdat hun school het oorlogsmonument heeft geadopteerd.
De executie van Jan Bakker (Amsterdam), Stephanus J.P. Bakker (Amsterdam), Catrinus Douma Slootdorp), Jacob L. de Haan (Amsterdam), Jan D. Janssen (Hilversum), Johan de Jonge Amsterdam), Jan Overeem (Amsterdam), Johannes Ruijter (Beemster), Gerrit C. Stapel Amsterdam)en Gerardus J. van Wetering (Hilversum) was een reactie van de bezetter op een actie van de illegaliteit. Enkele dagen daarvoor waren namelijk twee NSB-ers (Fred Kater en W.N. Willemsen) geliquideerd.

Keiharde represaille
De Duitsers reageerden met keiharde represaille. Op 6 februari 1945 werd een grootscheepse razzia uitgevoerd door de Grune Polizei. Er werd vooral gezocht naar wapens en naar mensen die aan de illegaliteit deelnamen. Vrouwen, kinderen en tweehonderd mannen werden naar de Burcht overgebracht. Na enige tijd mochten ze huiswaarts keren, op 100 mannen na. Een deel werd naar Duitsland op transport gezet en werd daar als dwangarbeider te werk gesteld in de oorlogsindustrie.

Daar bleef het niet bij. Uit het Huis van Bewaring aan de Weteringschans in Amsterdam werden de 10 gevangen verzetsstrijders uit hun cel gehaald en naar Zaandam overgebracht, waar ze door Duitse en Nederlandse leden van de Sipo-Wachzug op de loswal werden gefusilleerd. De fusillade was een schandalige vertoning van intimidatie waarbij de Nederlandse leden van de Sipo-Wachzug zich ook nog niet konden beheersen. Zij begonnen al te schieten terwijl daartoe nog geen commando was gegeven.
De slachtoffers werden in de duinen van Overveen begraven. Een aantal van hen is naderhand teruggevonden en op verschillende erebegraafplaatsen begraven.

Fotobron
De foto's zijn gemaakt door Lammert Melk