Oostzaan - Het Prins Bernhard Cultuurfonds heeft 7.500 euro subsidie verleend voor een uitvoerig wetenschappelijk onderzoek naar een schetsboek dat toegeschreven wordt aan Jacob Cornelisz van Oostsanen.
Het gaat om het zogenaamde 'Berlijnse schetsboek', waarin tekeningen en voorstudies zijn opgenomen die vermoedelijk uit het atelier komen van de in 1470 in Oostzaan geboren kunstschilder.

Uitzonderlijk
Het in het Berlijnse 'Kupferstichkabinett' bewaarde schetsboek bevat 48 zestiende eeuwse bladen die in practisch alle gevallen aan weerskanten van schetsen zijn voorzien. Het gaat daarbij om portretten en figuurstudies, stadsgezichten, perspectivische oefeningen, ornamenten en dierenstudies.
Het is niet bekend of Jacob Cornelisz de schetsen zelf heeft gemaakt. Het vermoeden bestaat dat een assistent van de meester de producent is. Sommige schetsen lijken voorstudies te zijn voor een aantal schilderijen en houtsneden. Het schetsboek lijkt vrijwel zeker afkomstig uit het atelier van Jacob Cornelisz.

Het is een bijzonder schetsboek en een vroeg voorbeeld uit de Noordelijke Nederlanden van een schetsboek met werkplaatsmodellen. Dat zijn voorbeelden die door de kunstenaar steeds opnieuw gebruikt konden worden. Het Berlijnse schetsboek is in puike staat en nagenoeg compleet. In zijn verschijning zeldzaam te noemen. De Stichting Jacob Cornelisz van Oostsanen is er verbaasd over dat het publiek nog nooit is gepubliceerd en dat het zonder onderzoek al die tijd in het 'Kupferstichkabinett' achter slot en grendel heeft gelegen.

Facsimile uitgave
De stichting overweegt om een facsimile-eiditie van het hele schetsboek voor te bereiden met een toelichting bij elk blad. De toelichting maakt deel uit van het wetenschappelijk onderzoek dat wordt uitgevoerd door kunsthistorica dra. Ilona van Tuinen. In 2009 studeerde zij af aan de Universiteit van Amsterdam. Zij zal het 'Kupferstichkabinett' in Berlijn bezoeken om het schetsboek grondig te bestuderen. Dit om meer duidelijkheid te krijgen over hun relatie tot het atelier van Jacob Cornelisz. Daarbij zal zij ook de oorspronkelijke volgorde herleiden en vast proberen te stellen wie de schetsen heeft gemaakt. Het onderzoek gaat nog een stapje verder omdat Van Tuinen ook wil onderzoeken welke functie de schetsen hebben gehad binnen de werkplaats. Wellicht levert dat weer nieuwe inzichten op over de rol van een modellenboek in de zestiende-eeuwse schilderkunst.

Tienjarig Jubileum
In 2010 bestaat de Stichting Jacob Cornelisz van Oostzanen 10 jaar. Tien jaar geleden was het burgemeester Moens van Oostzaan die Egbert van Wijk vroeg om eens wat meer onderzoek te gaan doen naar de van afkomst Oostzaanse kunstenaar. Dat bracht de immer enthousiaste Egbert en vrouw Barbara op menige plaats in Europa. Veel verrassingen zijn ze al tegengekomen. Het schetsboek was een wel heel speciale vondst. Nu in maart 2010 het tienjarig jubileum een feit is hoopt Van Wijk dat het onderzoek dan af zal zijn en een facsimile- editie van het boek gepresenteerd kan worden.
Daarmee is de speurtocht naar Jacob Cornelisz beslist niet ten einde. Er is nog veel onbekend en nog altijd komt de stichting voor verrassingen te staan.

Meer Info
Op de website van de stichting www.jacobcornelisz.nl is veel meer informatie te vinden over Jacob Cornelisz van Oostzanen en over de stichting.

Audio
Hieronder is een interview te beluisteren dat Dré Prijs onlangs had met Barbara en Egbert van Wijk naar aanleiding van de subsidie voor het onderzoek naar het schetsboek.

Terug...